Η Εργοθεραπεία είναι ένα επάγγελμα που ασχολείται με τον άνθρωπο εις βάθος. Δεν έχει να κάνει μόνο με θεωρία, τεχνικές και παρεμβάσεις, αλλά κυρίως με τις ανθρώπινες σχέσεις, τα συναισθήματα και την ικανοποίηση των αναγκών των θεραπευόμενων.
Πολλοί εργοθεραπευτές, προσπαθώντας να ανταποκριθούν στις ανάγκες του επαγγέλματος, βιώνουν κάτι που δεν αναφέρεται συχνά: μία συναισθηματική εξάντληση που προκύπτει από τη συνεχή παροχή φροντίδας και κάλυψη των αναγκών τρίτων.
Τι είναι το συναισθηματικό φορτίο
Το συναισθηματικό αυτό φορτίο δεν σημαίνει απαραίτητα και ότι είναι επαγγελματική εξουθένωση (burnout).
Συνήθως δημιουργείται από:
- τη συνεχή επαφή με τις δυσκολίες άλλων ανθρώπων
- την ατομική ευθύνη που έχουμε/νιώθουμε για την πορεία των θεραπευόμενών μας
- την απαίτηση να είμαστε “εκεί” συναισθηματικά για κάθε άνθρωπο, σε κάθε συνεδρία
Το φορτίο αυτό εκφράζεται συχνά ως:
- ψυχική κόπωση
- δυσκολία αποφόρτισης μετά τη δουλειά
- αίσθημα ότι “κουβαλάμε” τα περιστατικά παντού μαζί μας
Γιατί συμβαίνει στην Εργοθεραπεία (και γενικά στα επαγγέλματα υγείας)
Η Εργοθεραπεία βασίζεται στις ανθρώπινες σχέσεις, το είναι και τη ψυχή του κάθε θεραπευόμενου.
Οι Εργοθεραπευτές:
- συνδεόμαστε βαθιά με το παιδί και την οικογένεια
- επενδύουμε συναισθηματικά σε κάθε έναν πελάτη που αναλαμβάνουμε
- προσπαθούμε να υποστηρίξουμε ουσιαστικά την κάθε οικογένεια
Και όλα τα παραπάνω οδηγούν στο να μην υπάρχει πάντα αρκετή “απόσταση” από τους πελάτες μας.
Και αυτό κάνει το επάγγελμά μας τόσο όμορφο — αλλά και απαιτητικό συνάμα.
Τα σημάδια που συχνά αγνοούμε
Πολλές φορές το συναισθηματικό φορτίο το κουβαλάμε για πολύ καιρό μέσα μας και δεν το αναγνωρίζουμε έγκαιρα.
Μερικά σημάδια ότι κάτι κουβαλάμε μπορεί να είναι ότι:
- σκέφτομαι τα περιστατικά και εκτός δουλειάς
- δυσκολεύομαι να “κλείσω” τη μέρα
- νιώθω συνεχή εξάντληση χωρίς προφανή λόγο
- αρχίζω να αμφιβάλλω για τον εαυτό μου
Γιατί δεν μιλάμε γι’ αυτό
Οι επαγγελματίες υγείας έχουμε πολλές φορές την αντίληψη ότι η δουλειά μας είναι πάνω απ’ όλα. Αυτό μας δημιουργεί το αίσθημα ότι:
👉 “πρέπει να αντέχουμε τα πάντα”
👉 “ότι συμβεί είναι μέρος της δουλειάς και πρέπει να το διαχειριστούμε”
Αυτό, αναπόφευκτα, μας οδηγεί στο να αγνοούμε τα σημάδια του συναισθηματικού φορτίου που συσσωρεύεται ή σκεφτόμαστε απλά ότι έχουμε προσωπικές αδυναμίες.
Τι μπορεί να βοηθήσει ουσιαστικά
Η αυτοφροντίδα – self care – σίγουρα βοηθάει σε ένα πρώτο επίπεδο αλλά χρειάζεται να μπορούμε να:
1. Αποδεχτούμε το πρόβλημα
Πρέπει να είμαστε σε θέση να αποδεχτούμε ότι η όποια συναισθηματική επιβάρυνση βιώνουμε είναι φυσιολογική και δεν συμβαίνει μόνο σε εμάς.
2. Θέτουμε όρια
Ναι, μπορούμε να αφήσουμε τη δουλειά στη δουλειά – όσο δύσκολο και αν είναι τις πρώτες φορές, μπορούμε να το καταφέρουμε.
3. Αναστοχαζόμαστε
Να επεξεργαζόμαστε αυτά που ζούμε στην εργασία μας, αντί να τα κρατάμε συνεχώς μέσα μας. Ένα μικρό ημερολόγιο αναστοχασμού βοηθάει!
4. Ζητάμε υποστήριξη
Η συζήτηση με άλλους επαγγελματίες βοηθά να αποφορτιστούμε και να δούμε τα πράγματα πιο καθαρά.
Ο ρόλος της εποπτείας
Η εποπτεία δεν αφορά μόνο την τεχνική πλευρά της δουλειάς, ποια προγράμματα και πρωτόκολλα δηλαδή να εφαρμόσουμε, πως να κάνουμε αξιολόγηση, επαναξιολόγηση κλπ.
Αποτελεί και έναν χώρο όπου οι θεραπευτές μπορούν:
- να εκφράσουν δυσκολίες
- να επεξεργαστούν συναισθήματα
- να νιώσουν ότι δεν είναι μόνοι
Η υποστήριξη αυτή είναι καθοριστική για τη διατήρηση της επαγγελματικής ισορροπίας μας.
Το να φροντίζεις άλλους ανθρώπους είναι ουσιαστικό, αλλά και απαιτητικό.
Η αναγνώριση του συναισθηματικού φορτίου δεν είναι αδυναμία — είναι ένα σημαντικό βήμα προς μια πιο συνειδητή και βιώσιμη επαγγελματική πορεία.
Recent Comments